Her sorgu AI Overviews veya AI Mode’u aynı olasılıkla tetiklemiyor. “X vs Y” formatındaki bir karşılaştırma sorgusuyla tek kelimelik bir arama arasında tetiklenme oranı dört kata kadar fark edebiliyor. Bu yazı, hangi sorgu tipinin AI cevabına daha sık girdiğini üç bağımsız veri setiyle inceliyor: Seer Interactive’in sorgu formatı analizi, Semrush’ın niyet bazlı zaman serisi ve BrightEdge’in sektör bazlı 12 aylık takibi.
Bu, GEO ve AEO’nun ne anlama geldiğini anlatan pillar yazının doğrudan devamı. Orada Pew Research ve Ahrefs’in genel tıklama oranı verileri ele alınmıştı; burada farklı bir soru var: AI cevabı hangi sorgularda hiç görünmüyor, hangi sorgularda neredeyse kesin görünüyor?
Sorgu Formatına Göre Tetiklenme Oranı
Seer Interactive’in “AIO Impact on Google CTR” 2026 güncellemesi, Nisan 2026’da yayımlandı ve 49.353 sorguluk bir takip setine dayanıyor. Sorgu formatına göre tetiklenme oranları şöyle:
| Sorgu formatı | AI Overview tetiklenme oranı | Örnek |
|---|---|---|
| Karşılaştırma (“X vs Y”) | %95,4 | ”Hedef ROAS mı Hedef BROAS mı” |
| İnceleme/yorum formatı | %86,3 | ”en iyi CRM araçları” |
| Soru formatı | %85,9 | ”GA4 AI Assistant kanalı nedir" |
| "Yakınımda” yerel bilgi sorgusu | %76,9 | ”yakınımda dijital ajans” |
| Tek kelimelik sorgu | %27,3 | ”CRM” |
Karşılaştırma sorgularının oranı, alt kümede yalnızca 280 sorgu üzerinden hesaplandı (267’sinde AI Overview göründü); soru formatı ise 1.413 sorgudan 1.214’ünde tetiklendi, yani örneklem büyüklüğü sorgu tipine göre değişiyor. Genel çıkarım yine de net: Bir cevabın birden fazla seçenek arasında karşılaştırma veya sentez gerektirmesi, AI’ın devreye girme ihtimalini belirgin biçimde artırıyor.
Arama Niyetine Göre Zaman İçindeki Değişim
Semrush’ın 10 milyondan fazla anahtar kelimeyi kapsayan çalışması (15 Aralık 2025 tarihli güncelleme), Ocak-Kasım 2025 arasında niyet bazlı tetiklenme oranındaki kaymayı gösteriyor:
| Arama niyeti | Ocak 2025 | Ekim 2025 | Değişim |
|---|---|---|---|
| Bilgi amaçlı (informational) | %91,3 | %57,1 | -34,2 puan |
| Ticari (commercial) | %8,15 | %18,57 | +10,42 puan |
| İşlemsel (transactional) | %1,98 | %13,94 | +11,96 puan |
| Yönlendirici (navigational) | %0,84 | %10,33 | +9,49 puan |
Tablo tek başına yanıltıcı okunabilir: bilgi amaçlı sorgularda oran düşmüş gibi görünse de mutlak düzeyde hâlâ en yüksek kategori. Asıl değişen şey, AI Overviews’in başlangıçta neredeyse yalnızca bilgi amaçlı sorgularla sınırlıyken artık ticari ve işlemsel aramalara da belirgin biçimde yayılmış olması. Semrush aynı çalışmada, AI Overview’lu anahtar kelimelerdeki sıfır tıklama oranının da sabit kalmadığını, Ocak’taki %33,75’ten Ekim’de %31,53’e gerilediğini bildiriyor — yani “AI Overview varsa tıklama otomatik düşer” varsayımı zaman içinde tek yönlü doğrulanmıyor.
Sektöre Göre Tetiklenme ve Kaynak Örtüşmesi
BrightEdge’in bir yıllık takip raporu (12 Şubat 2026), Şubat 2025-Şubat 2026 arasında dokuz sektörü günlük olarak izliyor. Genel tetiklenme oranı bu dönemde %31’den %48’e çıkmış. Sektörler arası fark büyük:
| Sektör | Organik ilk 10 ile kaynak örtüşmesi |
|---|---|
| Sağlık | %24,0 |
| Eğitim | %23,1 |
| B2B Teknoloji | %22,6 |
| Sigorta | %22,4 |
| Eğlence | %18,5 |
| Seyahat | %17,7 |
| E-ticaret | %13,4 |
| Finans | %11,3 |
| Restoran | %9,3 |
Rapora göre genelde kaynakların yalnızca yaklaşık %17’si organik ilk 10 sırada da yer alıyor; yani AI Overview’da gösterilen sayfaların büyük çoğunluğu klasik ilk sayfanın dışından geliyor. Bu oran sektöre göre iki katına kadar değişiyor: sağlıkta örtüşme dörtte bire yaklaşırken restoranda onda birin altında kalıyor. Finans ve e-ticarette düşük örtüşme, bu sektörlerde AI Overview’da görünmenin geleneksel sıralamadan bağımsız ayrı bir çaba gerektirdiğini gösteriyor.
Üç Veri Setini Birlikte Okumak
Seer, Semrush ve BrightEdge farklı zaman aralıkları, farklı ülkeler ve farklı sorgu setleri kullanıyor; sayılar bu yüzden birebir toplanamaz. Yine de üçü aynı yönde birleşiyor:
- Format, niyetten daha belirleyici olabilir. Ticari niyetli bir sorgu bile karşılaştırma formatındaysa (
"X vs Y en iyi CRM"gibi) yüksek tetiklenme ihtimaline sahip; tek kelimelik ticari bir sorgu ise düşük kalabilir. - “Yalnızca bilgi amaçlı sorguları hedefleyelim” stratejisi eskiyor. Ticari ve işlemsel sorgularda tetiklenme 2025 içinde katlanarak arttı; içerik planlaması artık ürün ve karar sayfalarını da kapsamalı.
- Sektör, hem tetiklenme hem kaynak şansını belirliyor. Sağlık ve eğitim gibi yüksek güven eşiği olan alanlarda organik sıralamanın AI kaynağına dönüşme ihtimali daha yüksek; finans ve e-ticarette ilk 10’da olmak yeterli garanti değil.
Bu üç bulgu, Search Console’un Generative AI raporu üzerinden kendi sitenizin hangi sorgu ve sayfa türlerinde göründüğünü izlerken karşılaştırma noktası olarak kullanılabilir.
Pratik Sonuç
- İçerik planlamasında yalnızca “ne” sorularını değil, karşılaştırma ve karar sorularını da önceliklendirin.
- Ticari ve işlemsel sayfalarda da açık, erken cevap yapısı kurun; bu sorgu türlerinde tetiklenme payı hızla büyüyor.
- Sektörünüzün organik-AI örtüşme oranını bilin; düşük örtüşen bir sektördeyseniz yalnızca sıralamaya değil, kaynak gösterilme davranışına ayrı bakın.
- Tek bir zaman noktasındaki oranı kalıcı kabul etmeyin; Semrush verisi on ay içinde dört kategoride de çift haneli puan değişimi gösterdi.
- Kendi sorgu setinizi Search Console Generative AI raporuyla düzenli izleyip bu genel eğilimlerle karşılaştırın.