Affiliate marketing, performansa dayalı bir pazarlama modelidir. Bu modelde affiliate adı verilen yayıncı, bir satıcının ürününü kendi kanalında tanıtır. Tanıtımdan gelen her satış veya aksiyon için satıcıdan komisyon alır.
Satıcı yalnızca gerçekleşen sonuç için ödeme yapar. Affiliate marketing’i gösterim veya tıklama başına ödenen reklam modellerinden ayıran temel fark budur.
Üç Taraf
- Satıcı (Merchant/Advertiser): Ürünü veya hizmeti satan, komisyonu ödeyen taraf.
- Affiliate (Publisher): Kendi kanalında (blog, YouTube, e-posta listesi, kupon sitesi) satıcının ürününü tanıtan taraf.
- Affiliate Ağı (Network): Satıcı ile affiliate’i bir araya getiren, takip altyapısını ve ödeme sürecini yöneten aracı platform. Satıcılar affiliate programlarını bir ağ kullanmadan, doğrudan kendileri de yürütebilir.
Komisyon Modelleri
- CPA (Cost per Action): Satış, form doldurma veya üyelik gibi belirli bir aksiyon gerçekleştiğinde ödeme yapılır. En yaygın modeldir.
- CPS (Cost per Sale): Satış tutarının belirli bir yüzdesi komisyon olarak ödenir. E-ticarette en sık görülen türdür.
- CPL (Cost per Lead): Potansiyel müşterinin iletişim bilgisi toplandığında ödeme yapılır. Sigorta ve finans gibi işlem değeri yüksek sektörlerde yaygındır.
- Recurring (Tekrarlayan komisyon): Abonelik bazlı ürünlerde, müşteri ödemeye devam ettiği sürece affiliate’e her dönem komisyon ödenir.
Takip Nasıl Çalışır
Kullanıcı affiliate’in linkine tıkladığında, tarayıcısına bir tanımlama bilgisi (cookie) veya benzer bir kimlik yerleştirilir. Kullanıcı satın almayı aynı ziyarette ya da “takip penceresi” adı verilen süre içinde tamamlarsa, satış o affiliate’e yazılır. Bu süre genellikle 30 ile 90 gün arasındadır.
Takip penceresinin uzunluğu satıcının komisyon politikasına göre değişir. Kısa pencereler hızlı verilen satın alma kararlarına uygundur. Yazılım veya sigorta gibi karar süreci uzun ürünlerde ise daha uzun bir pencere gerekir.
Tarayıcılar üçüncü taraf çerezleri giderek daha fazla kısıtlıyor. Bu yüzden bazı affiliate ağları sunucu taraflı takip veya URL parametresine dayalı çözümlere geçiyor. Bu yaklaşım, Sunucu Taraflı Etiketleme Nedir? yazısında anlatılan mantığın affiliate takibine uyarlanmış hâlidir.
Kime Uygun
- Satıcı için: Yalnızca sonuç için ödeme yapıldığı için nakit akışı riski düşüktür. Buna karşın affiliate programının kurulması ve komisyonların yönetilmesi zaman ister.
- Affiliate için: Blog, YouTube kanalı veya e-posta listesi gibi hazır bir kitlesi varsa, mevcut içeriği düşük maliyetle gelire dönüştürmenin bir yoludur.
Riskler ve Sınırlar
Affiliate marketing, marka mesajı üzerindeki kontrolün bir kısmını affiliate’e bırakır. Affiliate’in ürünü nasıl anlattığını satıcı her zaman denetleyemez. Bu durum tutarsız veya yanıltıcı iddialara yol açabilir.
İkinci risk, atıfla ilgilidir. Kupon siteleri gibi bazı affiliate’ler, kullanıcı satın almaya zaten karar verdikten sonra devreye girip komisyonu üstlenebilir. Bu yüzden komisyon ödemeden önce, affiliate trafiğinin gerçekten yeni bir satış mı getirdiği yoksa zaten gerçekleşecek bir satışa mı eklendiği değerlendirilmelidir.